Μαθητικός Διαγωνισμός "Η Βαθειά Διαχρονική Σχέση του Ελληνικού Πολιτισμού με τις Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογίες" Συλλόγου Κωνσταντινουπολιτών
Οικουμενική
Ομοσπονδία
Κωνσταντινουπολιτών
www.conpolis.eu
Μαθητικός Διαγωνισμός
24 Νοεμβρίου 2025
"Η Βαθειά Διαχρονική Σχέση του Ελληνικού Πολιτισμού με τις Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογίες"
ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ
Η Οικουμενική Ομοσπονδία Κωνσταντινουπολιτών προκηρύσσει τον μαθητικό διαγωνισμό με θέμα:
"Η Βαθειά Διαχρονική Σχέση του Ελληνικού Πολιτισμού με τις
Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογίες"
Σκοπός:
Ο διαγωνισμός αποσκοπεί στην ενθάρρυνση μαθητριών και μαθητών Γυμνασίου να εξερευνήσουν την πλούσια ιστορική συμβολή του Ελληνισμού στην δημιουργία και ανάπτυξη των φυσικών επιστημών αρχίζοντας από τις περιγραφές φαινομένων της φύσης στα Ομηρικά έπη, στην εγκαθίδρυση της επιστημονικής σκέψης από τους Έλληνες της Ιωνίας, την συστηματικοποίηση των επιστημών την κλασσική περίοδο, τις επιστημονικές-τεχνολογικές-ιατρικές προόδους στις Ελληνιστικές και Βυζαντινές περιόδους και το σύγχρονο Ελληνικό επιστημονικό δυναμικό σε διεθνές επίπεδο. Μέσα από την εμβάθυνση στην ιστορική της εξέλιξη των επιστημών στην ιστορία του Ελληνισμού, οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να αναπτύξουν ερευνητικές δεξιότητες (πειραματικές ‘η/και θεωρητικές) και να κατανοήσουν τις θεμελιώδεις ιδέες στη γένεση των επιστημών και την αξιοποίησή τους προς όφελος των ανθρώπινων κοινωνιών.
Στόχοι:
Οι μαθητές και οι μαθήτριες θα κληθούν:
- Να γνωρίσουν τις ιστορικές συνθήκες που δημιούργησαν τις προϋποθέσεις στη γένεση των φυσκών επιστημών την περίοδο 900-500 π.Χ. από τους Έλληνες.
- Τη σημασία των Ομηρικών επών στις περιγραφές φυσικών φαινομένων.
- Την επίδραση με τους αρχαιότερους πολιτισμούς της Ανατολής όπως της Αιγύπτου και Μεσοποταμίας .
- Τη σημασία του εμπορίου και της γεωγραφικής εξάπλωσης των Ελλήνων σε όλα τα παράλια της Μεσογείου και του Ευξείνου Πόντου.
- Τον ρόλο των Ιώνων φυσικών φιλοσόφων - ο Θαλής Μιλήσιος.
- Να κατανοήσουν συστηματικοποίηση των επιστημών στην κλασική αρχαιότητα μέχρι και την Αλεξανδρινή εποχή.
- Τη μεταλαμπάδευση στην αρχαία Αθήνα των επιστημονικών σκέψεων από την Ιωνία με κορυφαία παραδείγματα την Ακαδημία του Πλάτωνα κα το Λύκειο του Αριστοτέλη την κλασσική περίοδο.
- Τη Μαθηματική σκέψη με κέντρο την Αλεξάνδρεια και οι εφαρμογές της στη Μηχανική με κορυφαίους τον Αρχιμήδη και Ήρωνα.
- Τη παράδοση του Ιπποκράτη στην ιατρική μέχρι και τον Γαληνό που έφθασε μέχρι τον 18ο αιώνα.
- Η αξιοποίηση των επιστημών στις τεχνολογικές προόδους στην Ρωμαΐκη και Βυζαντινή περίοδο.
- Τη κατασκευή μεγάλων κτιριακών έργων με κορυφαία παραδείγματα του Ιερού Ναού της του Θεού Σοφίας και των Θεοδοσιανών τειχών της Κωνσταντινούπολης.
- Την ανάπτυξη νοσηλευτικών ιδρυμάτων στο Βυζάντιο.
- Την αμυντική τεχνολογία του Βυζαντίου.
- Η Βυζαντινή επιρροή στην Ευρωπαϊκή Αναγέννηση.
- Τη διάσωση της Αρχαίας Ελληνικής επιστήμης και η μεταλαμπάδευση της στη Δύση και στους Άραβες.
- Την επιρροή στον Νεύτωνα της “εξαντλητικής μεθόδου” του Αρχιμήδη
- Οι δύο τελευταίοι αιώνες και το Ελληνικό επιστημονικό δυναμικό σε όλο τον κόσμο.
- Τους διάσημους Έλληνες Επιστήμονες τον 19ο και 20ο αιώνα.
- Τα ανώτατα εκπαιδευτικά Ιδρύματα του Ελληνισμού στους 19-20ο αιώνες.
- Το Ελληνικό επιστημονικό δυναμικό εντός και εκτός της Ελλάδος σήμερα.
Περιεχόμενο και κατηγορίες του διαγωνισμού :
Οι μαθητές και οι μαθήτριες καλούνται να υποβάλουν ψηφιακές εργασίες σε μορφή «Παρουσίασης» (π.χ. power point) ή βίντεο ή ακόμα και υπολογιστικές προσομοιώσεις και πειραματικές κατασκευές, οι οποίες θα καλύπτουν διάφορες πτυχές της σχέσης του Ελληνικού Πολιτισμού με τις Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογίες. Ενδεχόμενα έξοδα/μέσα για πειραματικές κατασκευές θα υπάρξει υποστήριξη από την ΟιΟμΚω μετά από επικοινωνία.
Οι επιμέρους ενότητες που καλούνται οι μαθήτριες/ες να υποβάλλουν τις εργασίες τους είναι:
- Οι ιστορικές συνθήκες που οδήγησαν στην ανάπτυξη των επιστημών από τους Έλληνες πριν από 2.500 χρόνια.
- Επιτεύγματα στις Επιστήμες του Ελληνικού Πολιτισμού την 1η χιλιετία π. Χριστού.
- Η σημασία των επιστημονικών ανακαλύψεων στην ιστορία της Ανθρωπότητας.
- Ο ρόλος της Αστρονομίας στην Ελληνική Επιστήμη.
- Η ιατρική από τη μαγεία στην επιστήμη,
- Η ναυπηγική και η ναυτιλία.
- Η Γεωμετρία της Αγίας Σοφίας.
- Η Βυζαντινή ιατρική.
- Τα αμυντικά συστήματα του Βυζαντίου.
- Οι επιρροές στη Δύση και στους ‘Αραβες της Ελληνικής επιστημονικής σκέψης.
- Ο Μαθηματικός Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή τον 19ο και 20ο αιώνα.
Για τις παραπάνω ενότητες θα σταλεί υποστηρικτικό εκπαιδευτικό υλικό προς τους ενδιαφερόμενους και κατόπιν επικοινωνίας θα οργανωθούν διαδικτυακά ενημερωτικά σεμινάρια.
Όροι και Προϋποθέσεις:
- Δικαίωμα συμμετοχής έχουν μαθητές και μαθήτριες που φοιτούν σε Γυμνάσια της Ελλάδας, Εξωτερικού και της Κωνσταντινούπολης.
- Οι εργασίες που θα υποβληθούν δύνανται να είναι είτε ατομικές είτε ομαδικές.
- Ένα (1) και μόνο έργο υποβάλλεται ανά συμμετοχή (ατομική ή ομαδική).
- Κάθε συμμετοχή δύναται να τελεί υπό την επίβλεψη ενός/μιας εκπαιδευτικού της οικείας σχολικής μονάδας ο/η οποίος/α δύναται να είναι υπεύθυνος/η για περισσότερες συμμετοχές της οικείας σχολικής μονάδας.
- Κάθε συμμετοχή πρέπει να είναι πρωτότυπη και να συνοδεύεται από βιβλιογραφία ή/και πηγές.
- Για τη συμμετοχή στον διαγωνισμό συμπληρώνεται ηλεκτρονική αίτηση που δίνεται στο Παράρτημα Ι.
- Επισημαίνεται ότι συμπληρώνεται μία ηλεκτρονική αίτηση ανά συμμετοχή, αναγράφοντας στο σχετικό πεδίο, τον τίτλο του έργου και την κατηγορία συμμετοχής. Σε περίπτωση υποβολής περισσότερων συμμετοχών (έργων) από το ίδιο σχολείο, υποβάλλονται ισάριθμες ηλεκτρονικές αιτήσεις.
- Προϋπόθεση συμμετοχής στον διαγωνισμό είναι η συμπλήρωση αίτησης συμμετοχής που δίνεται στο Παράρτημα Ι.
- Κάθε συμμετοχή (έργο) αποστέλλεται επισυναπτόμενο ή με επισύναψη ηλεκτρονικού συνδέσμου, στην ακόλουθη ηλεκτρονική διεύθυνση:
Αυτή η διεύθυνση Email προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. Μαζί με τη αποστολή της συμμετοχής θα πρέπει να αποστέλεται και το αντίγραφο της αίτησης συμμετοχής. Με την υποβολή θα υπάρξει επιβεβαίωση της λήψης της συμμετοχής. - Η συμμετοχή των μαθητών/τριών στον διαγωνισμό είναι προαιρετική και συνεπάγεται την ανεπιφύλακτη αποδοχή των όρων του. Θα πρέπει ωστόσο, να συνοδεύεται από τη συγκατάθεση, γονέων/κηδεμόνων, πρότυπο της οποίας δίνεται επίσης στο Παράρτημα ΙΙ.
Πλαίσιο Διεξαγωγής:
- Η ημερομηνία έναρξης του διαγωνισμού είναι η 15η Δεκεμβρίου 2025 και η καταληκτική ημερομηνία υποβολής των συμμετοχών είναι η 30η Μαρτίου 2026.
- Οι συμμετοχές δύνανται να είναι ατομικές ή συλλογικές.
- Όλες οι συμμετοχές θα αξιολογηθούν από την κριτική επιτροπή του διαγωνισμού.
- Οι νικητές και οι νικήτριες θα βραβευθούν σε μαθητικές ημερίδες που θα οργανωθούν από την Οικουμενική Ομοσπονδία Κωνσταντινουπολιτών στην Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Κωνσταντινούπολη. Στις ημερίδες αυτές οι συμμετέχοντες που επιθυμούν θα παρουσιάσουν τις εργασίες τους ανεξάρτητα από την βράβευση τους.
Τεχνικές Προδιαγραφές
- Οι μαθητές και οι μαθήτριες θα δημιουργήσουν είτε μία «Παρουσίαση» (power point) με μέγιστο μέγεθος έως 30 διαφανειών, είτε βίντεο με μέγιστη διάρκεια έως 3 λεπτά (03΄:00΄΄) συμπεριλαμβανομένων των τίτλων αρχής και τέλους. Εφιστούμε ιδιαίτερα την προσοχή στην τήρηση των προδιαγραφών. Έργα τα οποία υπερβαίνουν το μέγεθος ή τη διάρκεια (51 διαφάνειες και άνω, βίντεο με χρονική διάρκεια από 03΄:01΄΄ και άνω) αποκλείονται από την υπόλοιπη διαγωνιστική διαδικασία και δεν αξιολογούνται χωρίς άλλη ειδοποίηση.
- Μέγεθος αρχείου έως 1
- Μορφή αρχείου βίντεο : WMV, FLV, MP4, MOV,
- Το έργο μπορεί να περιλαμβάνει οπτικοακουστικό υλικό, φωτογραφίες κλπ. Σε περίπτωση που περιλαμβάνει αφήγηση ή/και κείμενα αυτά θα πρέπει να είναι στην ελληνική γλώσσα.
- Πιθανές πειραματικές διατάξεις που θα αναπτυχθούν αρχικά θα σταλούν ως οπτικοακουστικό υλικό και στις ημερίδες οι ίδιες οι διατάξεις.
- Προαιρετικά, εφόσον το επιθυμούν οι δημιουργοί, δύνανται να συμπεριλάβουν στο έργο μετάφραση ή/και υποτιτλισμό και σε άλλη γλώσσα.
- Το υλικό που θα χρησιμοποιηθεί πρέπει να είναι είτε πρωτότυπο είτε «ελεύθερο δικαιωμάτων» (όπως π.χ. το υλικό το οποίο διατίθεται στη Βιβλιοθήκη Ήχου στον σύνδεσμο https://www.youtube.com/audiolibrary/music) ή να χρησιμοποιηθεί μετά από σχετική άδεια.
- Θα πρέπει να έχει εξασφαλιστεί η έγκριση των προσώπων που τυχόν εμφανίζονται στο έργο.
- Στο έργο πρέπει να αναφέρονται υποχρεωτικά οι πηγές από τις οποίες αντλήθηκε το υλικό.
- Για τη δημιουργία του βίντεο μπορούν να χρησιμοποιηθούν διάφορα προγράμματα, όπως π.χ. το Movie Maker (Windows) ή το iMovie ή ακόμη και επικαιροποιημένη μορφή ψηφιακού εργαλείου power point.
- Επισημαίνεται ότι στο περιεχόμενο του βίντεο θα πρέπει να αναγράφονται τα στοιχεία των συμμετεχόντων/ουσών, του/της επιβλέποντα/ουσας εκπαιδευτικού και η σχολική μονάδα.
ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ ΤΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ
Επιστημονική Επιτροπή
Νικόλαος Ουζούνογλου, Ομότιμος Καθηγητής ΕΜΠ, Πρόεδρος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω.
Ελίζα Φερεκύδου, Δρ. Βιολογίας, Β’ Αντιπρόεδρος Οι.Ομ.Κω.
Θεοδώρα Λεονταρίδου, Δρ. Πανεπιστημίου Σορβόννης-ParisIII, Σύμβουλος Εκπαίδευσης, Ειδική Γραμματέας Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω.
Αιμιλία Ξανθοπούλου, Δρ. Βυζαντινής Φιλοσοφίας, τ. Επιστημονικός Συνεργάτης Φιλοσοφικής Σχολής ΕΚΠΑ, Μέλος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω.
Πολύβιος Στράντζαλης, Δρ., Θεολογίας, τ. Συντονιστής Εκπαιδευτικού Έργου, Μέλος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω., Συγγραφέας.
Οργανωτική Επιτροπή
Νικόλαος Ουζούνογλου, Ομότιμος Καθηγητής ΕΜΠ., Πρόεδρος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω.
Θεοδώρα Λεονταρίδου, Δρ. Πανεπιστημίου Σορβόννης-Paris III,Σύμβουλος Εκπαίδευσης, Ειδική Γραμματέας Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω.
Αιμιλία Ξανθοπούλου, Δρ. Βυζαντινής Φιλοσοφίας, τ. Επιστημονικός Συνεργάτης Φιλοσοφικής Σχολής ΕΚΠΑ, Μέλος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω.
Πολύβιος Στράντζαλης, Δρ. Θεολογίας, τ. Συντονιστής Εκπαιδευτικού Έργου, Μέλος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω., Συγγραφέας.
Επιτροπή Αξιολόγησης
Νικόλαος Ουζούνογλου, Ομότιμος Καθηγητής ΕΜΠ., Πρόεδρος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω.
Μιχαήλ Μαυρόπουλος, M.Sc. Φυσικής , π. Καθ. Μεγάλης του Γένους Σχολής, Α’ Αντιπρόεδρος της ΟιΟμΚω.
Πολύβιος Στράντζαλης, Δρ. Θεολογίας, τ. Συντονιστής Εκπαιδευτικού Έργου, Μέλος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω., Συγγραφέας.
Γεώργιος Αναπνιώτης, Αριχτέκτων, Ερευνητής Βυζαντινής Αρχιτεκτονικής και Επιστήμης.
Μαρία Αλεξάνδρα Ηλιάδη, Msc., Εκπαιδευτικός.
Κωνσταντίνα Κωνσταντινίδου, Msc., Εκπαιδευτικός.
Παναγιώτης Κρανιδιώτης, Πληροφορικός, μέλος του Δ.Σ. της ΟιΟμΚω.
Αιμιλία Ξανθοπούλου, Δρ. Βυζαντινής Φιλοσοφίας, τ. Επιστημονικός Συνεργάτης Φιλοσοφικής Σχολής ΕΚΠΑ, Μέλος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω.
Ελίζα Φερεκύδου, Δρ. Βιολογίας, Αντιπρόεδρος Δ.Σ. Οι.Ομ.Κω.
Παράρτημα Ι
Αίτηση συμμετοχής σε Μαθητικό Διαγωνισμό της ΟιΟμΚω σχολικού έτους 2025-26
(...)
Παράρτημα ΙΙ
Δήλωση συγκατάθεσης μαθήτρια/τη σε Μαθητικό Διαγωνισμό της ΟιΟμΚω "Η Βαθειά Διαχρονική Σχέση του Ελληνικού Πολιτισμού με τις Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογίες"