ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΟΙΚΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Α΄ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2026-2027
Αρ.Πρωτ.111774/Δ2/28-08-2026/ΥΠΑΙΘΑ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ Π/ΘΜΙΑΣ, Δ/ΘΜΙΑΣ
ΕΚΠ/ΣΗΣ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ
Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ
ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ
ΤΜΗΜΑ Α΄
Πληροφορίες: Θ. Κανελλοπούλου
Μ. Γόγολα
Τηλέφωνο: 210-3443010
210-3442240
ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία του μαθήματος της Οικιακής Οικονομίας της Α’ τάξης του Ημερήσιου Γυμνασίου για το σχολικό έτος 2026-2027
Σχετ.: Το με αρ. πρωτ. εισ. Υ.ΠΑΙ.Θ.Α. 103502/ΓΔ4/31-07-2026 έγγραφο
Μετά από σχετική εισήγηση του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (πράξη 63/30-07-2026 του Δ.Σ.), σας διαβιβάζουμε αρχείο με τις οδηγίες για τη διδασκαλία του μαθήματος της Οικιακής Οικονομίας της Α΄ τάξης του Ημερήσιου Γυμνασίου για το σχολικό έτος 2026-2027.
Οι διδάσκοντες/ουσες να ενημερωθούν ενυπόγραφα.
ΜΕ ΕΝΤΟΛΗ ΥΠΟΥΡΓΟΥ
Ο ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ, Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ
ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ
ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΜΑΡΚΑΚΗΣ
ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΟΙΚΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2026-2027
Για τη διδασκαλία του μαθήματος αξιοποιούνται τα ακόλουθα σχολικά βιβλία:
- Κωνσταντίνος Αποστολόπουλος, Ευαγγελία Γεωργιτσογιάννη, Αναστασία Κανέλλου, Άννα Σαΐτη, Δέσποινα Σδράλη, Διαμάντω Τριάδη, Οικιακή Οικονομία Α΄ Γυμνασίου, ΙΤΥΕ «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ»
- Κωνσταντίνος Αμπελιώτης, Κωνσταντίνος Αποστολόπουλος, Ευαγγελία Γεωργιτσογιάννη, Μαρία Γιαννακούλια, Ευαγγελία Κροκίδη, Σοφία Προβατάρη, Άννα Σαΐτη, Οικιακή Οικονομία Α΄ & Β΄ Γυμνασίου, ΙΤΥΕ «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ»
Στο πλαίσιο του διδακτικού σχεδιασμού οι εκπαιδευτικοί, προκειμένου να αξιοποιήσουν τις προτεινόμενες διαδικτυακές πηγές από το διδακτικό υλικό, να προβαίνουν σε επανέλεγχο της εγκυρότητάς τους, διότι ενδέχεται λόγω του δυναμικού τους χαρακτήρα ορισμένες από αυτές να είναι ανενεργές ή να οδηγούν σε διαφορετικό περιεχόμενο.
Παιδαγωγική αξιοποίηση διαδραστικών συστημάτων μάθησης
Ο/Η εκπαιδευτικός έχει στη διάθεσή του/της διαδραστικά συστήματα μάθησης, τα οποία λειτουργούν ως υποστηρικτικά εργαλεία της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Ο διαδραστικός πίνακας συνιστά ένα τεχνολογικό μέσο που έχει τη λειτουργικότητα του συμβατικού πίνακα και τις δυνατότητες ενός υπολογιστή. Επιπλέον, η επιφάνεια εργασίας είναι αλληλεπιδραστική. Επομένως, ο διαδραστικός πίνακας μπορεί να αξιοποιηθεί ως εποπτικό μέσο αλλά και ως μέσο ενίσχυσης της μαθητοκεντρικής διδασκαλίας. Στην περίπτωση που αξιοποιείται αποκλειστικά ως εποπτικό μέσο, το αποτέλεσμα είναι η ενίσχυση των δασκαλοκεντρικών μεθόδων διδασκαλίας με τους/τις μαθητές/τριες να έχουν τον ρόλο του παθητικού δέκτη της γνώσης. Ωστόσο, το ζητούμενο είναι ο μετασχηματισμός της εκπαιδευτικής διαδικασίας προς την κατεύθυνση της ενεργού συμμετοχής των μαθητών/τριών σε αυτήν. Για την επίτευξη του σκοπού αυτού, προϋπόθεση είναι η αξιοποίηση της διαδραστικότητας, του κύριου γνωρίσματος του τεχνολογικού αυτού μέσου που το διαφοροποιεί από άλλα. Βασικές δυνατότητες του διαδραστικού πίνακα είναι οι εξής:
- Δημιουργία και διαχείριση απεριόριστου αριθμού σελίδων: ο χρήστης έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί περιεχόμενο σε πολλές σελίδες παράλληλα ή και να μεταφέρει περιεχόμενο από τη μια σελίδα στην άλλη. Καθώς εύκολα μπορεί να μετακινηθεί σε οποιαδήποτε σελίδα επιθυμεί ή και να αλλάξει τη σειρά τους, η μαθησιακή διαδικασία καθίσταται μη γραμμική. Επιπλέον, υπάρχει η δυνατότητα αποθήκευσης του περιεχομένου των σελίδων ή και καταγραφής του μαθήματος σε μορφή βίντεο, γεγονός που επιτρέπει τον διαμοιρασμό και την επαναχρησιμοποίησή του.
- Δημιουργία/Εισαγωγή και διαχείριση αντικειμένων: υπάρχει η δυνατότητα δημιουργίας ή εισαγωγής αντικειμένων στις σελίδες ενός μαθήματος. Ο χρήστης μπορεί εύκολα να τα μετακινήσει ή να επιλέξει αλλαγή μεγέθους, περιστροφή, αντιγραφή και επικόλληση, διαγραφή, δημιουργία υπερσυνδέσμου κ.ά.
- Τοποθέτηση αντικειμένων σε επίπεδα - Σκίαση οθόνης: πρόκειται για λειτουργίες που επιτρέπουν την τμηματική παρουσίαση πληροφοριών, την προοδευτική εμφάνιση πολύπλοκου περιεχομένου και την εστίαση της προσοχής των μαθητών/τριών.
- Χρήση ποικίλων εργαλείων: ο χρήστης έχει στη διάθεσή του σχεδιαστικά εργαλεία καθώς και εργαλεία γραφής και επισήμανσης (ποικιλία γραμμών διαφορετικού πάχους, χρώματος), ενώ υπάρχει η δυνατότητα επισήμανσης και σχολιασμού του προβαλλόμενου περιεχομένου επί της οθόνης. Σημαντική λειτουργία του διαδραστικού πίνακα είναι η αναγνώριση ελεύθερης γραφής ή ελεύθερου σχεδίου και η δυνατότητα μετατροπής σε κείμενο ή σχήμα αντίστοιχα. Επιπλέον, ο χρήστης μπορεί εύκολα να μεταφέρει ό,τι προβάλλεται επί του πίνακα (περιεχόμενο ιστοσελίδων, αρχείων pdf κ.ά.) στις σελίδες του μαθήματός του με τα εργαλεία καταγραφής οθόνης.
- Αξιοποίηση πολυμεσικού περιεχομένου (ήχος, βίντεο, κινούμενη εικόνα).
Η παιδαγωγική αξιοποίηση των παραπάνω λειτουργιών του διαδραστικού πίνακα κατά την εκπαιδευτική διαδικασία υποστηρίζει το έργο των εκπαιδευτικών προς την κατεύθυνση επίτευξης των προσδοκώμενων μαθησιακών αποτελεσμάτων. Για τον λόγο αυτό, οι εκπαιδευτικοί ενθαρρύνονται να αξιοποιούν τις δυνατότητες που παρέχουν τα διαδραστικά συστήματα μάθησης.
Ειδικότερα κατά τη διδασκαλία του μαθήματος της Οικιακής Οικονομίας
Η εισαγωγή των νέων διαδραστικών οθονών αφής αλλάζει τα δεδομένα σε σχέση με τις προηγουμένως διαθέσιμες τεχνολογίες υποβοήθησης της διδασκαλίας στα σχολεία. Συγκεκριμένα, οι νέες οθόνες έχουν υψηλή ποιότητα εικόνας και ήχου, είναι εύχρηστες, δεν απαιτούν πολύ χρόνο για την οργάνωση του υλικού και χρειάζονται μικρότερη συσκότιση. Για αυτούς τους λόγους αναμένεται ότι βελτιώνουν την προσοχή των μαθητών και μαθητριών και συνεπώς συστήνεται στους/στις εκπαιδευτικούς η ευρύτερη δυνατή χρήση τους, τόσο με τη λειτουργία τους ως πίνακα (android), όσο και ως οθόνης υπολογιστή (windows).
ΟΙΚΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Α΄ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ
Διδακτέα ύλη με βάση το πρόγραμμα σπουδών Οικιακής Οικονομίας (ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015) για την Α΄ τάξη Γυμνασίου (Περιεχόμενο - Διαχείριση και ενδεικτικός προγραμματισμός). Αναφέρεται με βάση το εκπαιδευτικό υλικό η διδακτέα ύλη και προτάσεις για τη διαχείρισή της, καθώς και ενδεικτικός χρονικός προγραμματισμός.
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΩΡΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΟΙΚΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ | ||||||
ΥΛΗ Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ | ||||||
ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ
| ΣΚΟΠΟΣ – ΕΝΝΟΙΕΣ – ΣΤΟΧΟΙ ΣΗΜΕΙΩΣΗ: | ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ | ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ | ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ | ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ | ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ |
1η ΕΝΟΤΗΤΑ Οικιακή Οικονομία – η Οικογένεια και ο Κοινωνικός Περίγυρος | ΣΚΟΠΟΣ: Αυτονομία ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ: Άνθρωπος, οικογένεια, κοινωνία, σύστημα, αλληλεπίδραση, μεταβολή, άτομο-σύνολο (ομάδα), ομοιότητα-διαφορά, διαφορετικότητα, χώρος, χρόνος, ΣΤΟΧΟΣ: Εμβαθύνω σε βασικούς κοινωνικούς θεσμούς | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ Κεφάλαιο 1 του ισχύοντος σχολικού εγχειριδίου Οικιακής Οικονομίας της A΄ και Κεφάλαια 1 και 10 της Α΄ & Β΄ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015 Ανά ενότητα παραθέτουμε το κεφάλαιο και τις σελίδες. Όπου Α= Βιβλίο Α΄ Γυμνασίου & όπου Β = Βιβλίο Α΄ & Β΄ Γυμνασίου | Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015 Ανά ενότητα παραθέτουμε το κεφάλαιο και τις σελίδες. Όπου Α= Βιβλίο Α΄ Γυμνασίου & όπου Β = Βιβλίο Α΄ & Β΄ Γυμνασίου | Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015 εμπεριέχεται και το εξής διδακτικό υλικό: (Ασφαλής χρήση του διαδικτύου): | Σύνολο ωρών ενότητας |
· (1) Έννοια και τύποι της οικογένειας - Ο ρόλος της οικογένειας. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) · Οι μαθητές/-τριες να κατανοήσουν τη σημασία του θεσμού της οικογένειας για τη δημοκρατία, την κοινωνία και το κράτος. | Α.1.1, Επισημάνσεις | Α.1.1, μόνο η άσκηση Α1 Β.10.1 |
| Ο/η εκπαιδευτικός θα μπορούσε να συζητήσει με τους μαθητές και τις μαθήτριες στερεότυπα που έχουν να κάνουν με τους όρους «χωλή» και «ανασυγκροτημένη οικογένεια» και να αναλύσει περιπτώσεις δημιουργίας μιας μονογονεϊκής οικογένειας. | |
· (2) Ιστορική αναδρομή του θεσμού – (οργάνωση της οικογενειακής ζωής στην αρχαία Ελλάδα, στο Βυζάντιο, στα μεταβυζαντινά χρόνια – χαρακτηριστικά αγροτικής και αστικής οικογένειας – αίτια σύγκλισης). | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015) Προαιρετικά: • Οι μαθητές/τριες να γνωρίσουν τη διαχρονική εξέλιξη του θεσμού της οικογένειας και της οργάνωσης του ιδιωτικού και οικογενειακού βίου και να κατανοήσουν τις ιδιαιτερότητες και τα χαρακτηριστικά της ελληνικής οικογένειας. • Να γίνουν ικανοί/ές να ερευνούν, να αναλύουν και να συγκρίνουν αξίες, πολιτισμούς και εποχές. • Να κατανοήσουν τη σημασία της Οικιακής Οικονομίας ως παράγοντα του ελληνικού πολιτισμού. • Να συνειδητοποιήσουν την πολιτιστική μας ταυτότητα αλλά και την πολιτιστική ταυτότητα άλλων λαών | Προαιρετικά: Επισημάνσεις | Προαιρετικά: Α.1.1. μόνο η άσκηση Α2 Β.1.1 | Β. Ασκ. 1. | Προαιρετικά, θα μπορούσε ο/η εκπαιδευτικός να δώσει συνοπτικά τη διαχρονική εξέλιξη του θεσμού, έτσι ώστε οι μαθητές και οι μαθήτριες να γνωρίσουν βασικά στοιχεία της οργάνωσης του οικογενειακού βίου στο διάβα των αιώνων, για να κατανοήσουν καλύτερα ότι η μακροβιότητα του θεσμού αναδεικνύει και την αξία του. Οι μαθητές και οι μαθήτριες καλό είναι να ερευνήσουν, να αναλύσουν και να συγκρίνουν αξίες, πολιτισμούς και εποχές, έτσι ώστε να συνειδητοποιήσουν τις δικές τους προσωπικές αξίες. άλλες πηγές που μπορεί να αξιοποιηθούν: https://goulandris.gr/el/ https://cycladic.gr/ www.exploringbyzantium.gr (Εξερευνώντας τον κόσμο του Βυζαντίου – Ευρωπαϊκό Κέντρο Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μνημείων). | 1 ώρα |
- (3) Χαρακτηριστικά της σύγχρονης οικογένειας – Γάμος και οικογένεια. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015) Επισημάνσεις | Α.1.1 , σελ. 6-9 Επισημάνσεις | Β.10.2., σελ.60 |
| Ο/Η εκπαιδευτικός μπορεί να αναφερθεί, επίσης, στα Δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των πρώην συζύγων καθώς και στα Δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των πρώην συμβιούντων μετά τη λύση του συμφώνου συμβίωσης. | 1 ώρα |
· (4) Στοιχεία οικογενειακού δικαίου – Μορφές συγγένειας – Σημασία και μορφές υποκατάστασης της οικογένειας. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) · Να κατανοήσουν νόμους και να αναπτύξουν την σκέψη, την αυτοεκτίμηση και την υπευθυνότητά τους. | Α.1.1 Επισημάνσεις | Α.1.1, μόνο η άσκηση Α3 Β.10.4 |
| Θα χρειαστεί ο/η εκπαιδευτικός να βοηθήσει τους μαθητές να γνωρίσουν την πολυμορφία της οικογενειακής οργάνωσης προκειμένου να αποκτήσουν τον απαραίτητο σεβασμό στη διαφορετικότητα. | 1 ώρα |
· (5) Σχέσεις μεταξύ των μελών της οικογένειας. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) · Να ερευνούν τα αίτια των οικογενειακών προβλημάτων και να αναπτύξουν δεξιότητες επικοινωνίας και διαχείρισης των αντιπαραθέσεων μέσω του διαλόγου. Επιπρόσθετα · Να αποκτήσουν λειτουργικότητα στη συναισθηματική έκφραση προκειμένου να αναπτύξουν δυνατότητες συναισθηματικής συμμετοχής, σε απλά καθημερινά γεγονότα/ προβλήματα. · Να αποκτήσουν δεξιότητες διαπροσωπικής επικοινωνίας | Β.10.3 | Β.10.3. |
| Θα χρειαστεί ο/η εκπαιδευτικός να βοηθήσει τους μαθητές και τις μαθήτριες να συνειδητοποιήσουν ότι και στην οικογενειακή ζωή παρουσιάζονται προβλήματα που πρέπει να ερευνούμε για λύσεις και τρόπους αντιμετώπισής τους. Επίσης καλό είναι να βοηθήσει τους μαθητές και τις μαθήτριες να καλλιεργήσουν απλές δεξιότητες συναισθηματικής νοημοσύνης προκειμένου να αποκτήσουν ικανότητες εκτίμησης των σκέψεων, των συναισθημάτων και των προθέσεων των άλλων. | 1 ώρα |
- (6) Οικογενειακή Αγωγή. | [Να κατανοήσουν] το ρόλο της οικογενειακής αγωγής, την ευθύνη και το ρόλο κάθε ατόμου σε αυτή. Επιπρόσθετα Να συνειδητοποιήσουν την αξία της διαγενεακής αλληλεγγύης και της συλλογικότητας και να χειριστούν κατάλληλα την καθημερινότητά τους. | Α.1.2 | Α.1.2 |
| Μπορεί ο/η εκπαιδευτικός αυτή τη διδακτική ώρα και τις δύο προηγούμενες να τις οργανώσει σε ένα ενιαίο διδακτικό σενάριο με σκοπό να βοηθήσει τους μαθητές να βελτιώσουν την ικανότητα να αλληλεπιδρούν και να διαμοιράζονται με συνομήλικο/ ενήλικα, μέσα από απλά καθημερινά γεγονότα ή/και προβλήματα. | 1 ώρα |
- (7) Κοινωνικός περίγυρος – μορφές διαπροσωπικών σχέσεων. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) Επιπρόσθετα - Να συνειδητοποιήσουν τη σπουδαιότητα του κοινωνικού περίγυρου στη διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης προσωπικότητας - Να συνειδητοποιήσουν επίσης ότι ο κοινωνικός περίγυρος είναι ένας βασικός άξονας κοινωνικοποίησης και ανάπτυξης διαπροσωπικών σχέσεων - Να καλλιεργήσουν την κοινωνικότητα, την ικανότητα για συνεργασία και την προσαρμοστικότητα. - Να αποκτήσουν την ικανότητα να κάνουν σωστές επιλογές στις διαπροσωπικές τους σχέσεις και να αποδέχονται τη διαφορετικότητα, - να αποκτήσουν την ικανότητα να συνάπτουν ισότιμες φιλικές σχέσεις και να συμμετέχουν σε κοινές δράσεις. - Να ενστερνιστούν τις αρχές ισότητας των δύο φύλων προκειμένου να τις εφαρμόσουν στην οικογένειά τους και στη σχολική τους καθημερινότητα. | Α.1.3 | Α.1.3 |
| Θα χρειαστεί ο/η εκπαιδευτικός να αποδώσει συνοπτικά την ύλη έτσι ώστε να δοθεί έμφαση σε θέματα σχετικά με: Πολιτισμικές ομάδες και Ρατσισμός: Ταυτότητα και διαφορετικότητα, -ΜΚΟ - Κοινωνική Αλληλεγγύη, Εθελοντισμός, Όμιλοι, Σχολικός συνεταιρισμός. Επίσης, καλό είναι ο/η εκπαιδευτικός να ωθήσει τους μαθητές να προβληματισθούν για τα ανθρώπινα δικαιώματα και να γνωρίσουν τα δικαιώματα του παιδιού που διέπουν τις διαπροσωπικές σχέσεις με τον κοινωνικό περίγυρο έτσι ώστε οι μαθητές να συνειδητοποιήσουν τις συνέπειες της εφαρμογής τους στην καθημερινή ζωή, μέσα στην οικογένεια, στο σχολείο και ευρύτερα στην κοινωνία και την αξία τους στην καταπολέμηση προνομίων και διακρίσεων. Άλλες πηγές που μπορεί να αξιοποιηθούν: | 1 ώρα |
· (8) Επικοινωνία (μορφές επικοινωνίας) και προβλήματα – Ο ρόλος των ΜΜΕ και των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας – Η κοινωνικότητα των νέων. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) Επιπρόσθετα · Να γνωρίσουν τις διάφορες μορφές λεκτικής και μη λεκτικής επικοινωνίας, έτσι ώστε να γίνουν προσεκτικοί και ενεργοί ακροατές ελέγχοντας τις θετικές ή αρνητικές τους αντιδράσεις. · Να αντιληφθούν τη σημασία της επικοινωνίας και των Τ.Π.Ε. στην καθημερινότητα των εφήβων του 21ου αι. · Να ενημερωθούν για τα ΜΜΕ έτσι ώστε να κάνουν μια σωστή διαχείριση, αξιολόγηση και φιλτράρισμα του πληροφοριακού υλικού που καλούνται να διαχειριστούν. · Να ενημερωθούν ότι το Διαδίκτυο μπορεί να χρησιμοποιηθεί ώστε να ενισχύσει το εχθρικό κλίμα εναντίον συγκεκριμένων ομάδων, όπως επίσης και για τη συγκέντρωση χρημάτων ή την προσέλκυση συμπαθούντων, έτσι ώστε να επιλέξουν την κατάλληλη ασπίδα προστασίας και να γίνουν ενεργοί χρήστες. - Να γνωρίσουν επίσης ότι ο βαθμός εμπλοκής κάθε μέλους με το διαδίκτυο, σχετίζεται τόσο με την ιδιότητά του, όσο και με τη σοβαρότητα που επιδεικνύει, έτσι ώστε κάθε φορά να εκτιμήσουν ανάλογα τη θέση τους. | Α.1.5 Α.1.4. | Α.1.5 Α.1.4. |
| Μπορεί ο/η εκπαιδευτικός τη διδακτική ώρα που θα διαθέσει για το κεφάλαιο Α.1.5 να την οργανώσει σε συνδυασμό με τις δύο προηγούμενες ώρες που αφιερώνονται για την υποενότητα (7) σε ένα ενιαίο διδακτικό σενάριο με σκοπό οι μαθητές να ευαισθητοποιηθούν σε άλλους τρόπους επικοινωνίας (π.χ. μέθοδος Braille, νοηματική, κ.ά) προκειμένου να αποκτήσουν στάσεις και συμπεριφορές ίσης μεταχείρισης ξεκινώντας από τον άμεσο κοινωνικό τους περίγυρο. Επίσης καλό είναι ο/η εκπαιδευτικός να βοηθήσει τους μαθητές να συνειδητοποιήσουν τη σημαίνει εκφοβισμός και ότι ο εκφοβισιμός μπορεί να πάρει διάφορες μορφές, όμως κάθε μέλος μιας κοινότητας έχει το δικό του ρόλο και ευθύνη για την αντιμετώπιση του. | 1 ώρα |
-
ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 1η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ | ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ | |||||
Οι αντίστοιχες ενότητες Οικιακής Οικονομίας της Α’ και της Β’ Γυμνασίου, αφού ληφθούν υπόψη οι δραστηριότητες του εκπαιδευτικού με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015. Επιπρόσθετα, προτείνονται: - Παιχνίδι, «Οι κρυμμένες λέξεις πίσω από την εικόνα»: Δημιουργία μιας ζωγραφιάς, ενός σκίτσου, ενός κόμικ ή ενός γκράφιτι από τους μαθητές και προσπάθεια ανάλυσής του από τους συμμαθητές, - Δημιουργία ψηφιακής αφήγησης από τους μαθητές με σκοπό να προκαλέσουν συναισθήματα ή/και να επηρεάσουν τους μαθητές τους σε κάποιο κοινωνικό θέμα. | Συνίστανται ερευνητικές – βιωματικές μέθοδοι που καλλιεργούν τις ικανότητες της ενσυναίσθησης και της επικοινωνίας και οι οποίες αξιοποιούν αντίστοιχες τεχνικές. Η ενότητα προσφέρεται επίσης για χρήση και εφαρμογή εργαλείων web 2.0. Ενδεικτικά αναφέρονται οι κάτωθι: · Καταιγισμός ιδεών σχετικά με το θεσμό της οικογένειας με βάση τα βιώματα των μαθητών για τον καθορισμό των τύπων της οικογένειας και της συγγένειας, καθώς και του ρόλου της οικογένειας. - Ερωταποκρίσεις και ημιδομημένος διάλογος που θα επιτρέψουν την πληρέστερη έκφραση των μαθητών και την εμπέδωση των χαρακτηριστικών της σύγχρονης οικογένειας. - Αναζήτηση υλικού (από το διαδίκτυο ή άλλες πηγές) για την ιστορική εξέλιξη της οικογένειας σε διάφορες ιστορικές περιόδους και παρουσίαση στην τάξη από τους μαθητές ή/και μελέτη ιστορικών κειμένων, έργων τέχνης κ.λπ. που αποτυπώνουν την εξέλιξη του θεσμού, την οργάνωση της οικογενειακής ζωής, το ρόλο και τις σχέσεις των μελών της οικογένειας (σχέσεις των συζύγων, θέση της γυναίκας, ο ρόλος των ηλικιωμένων κ.λπ.). - Σχέδιο Εργασίας: «Τα λαογραφικά του Παραδοσιακού Γάμου» (βλ. Επιθεώρηση Εκπαιδευτικών Θεμάτων, τ.12 (2007), σσ. 36-48). - Σχέδιο Εργασίας: «Η καθημερινή ζωή στη βυζαντινή αυλή» (βλ. Επιθεώρηση Εκπαιδευτικών Θεμάτων, τ.10 (2005), σσ. 99-114). - Μελέτη στατιστικών στοιχείων σχετικά με τη γεννητικότητα, τη γαμηλιότητα και τον αριθμό των διαζυγίων στη χώρα μας ώστε να εντοπιστούν και να σχολιαστούν τα χαρακτηριστικά της σύγχρονης ελληνικής οικογένειας. - Μελέτη της οικογένειας στο χώρο και το χρόνο. Παράθεση πηγών από τον εκπαιδευτικό ή από τους μαθητές μετά από αναζήτηση στο διαδίκτυο και σχολιασμός από τους μαθητές των αιτίων σύγκλισης μεταξύ αγροτικής και αστικής οικογένειας, καθώς ή/και των κοινών και ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της οικογένειας σε διάφορους λαούς και πολιτισμούς. - Ενδείκνυται η ομαδοσυνεργατική μέθοδος, π.χ. οι μαθητές χωρίζονται σε ομάδες. Ο εκπαιδευτικός μοιράζει σε κάθε ομάδα από μια κάρτα που αναγράφει έναν από τους διαφορετικούς τύπους οικογένειας- μορφές συμβίωσης. Οι μαθητές και οι μαθήτριες αναλαμβάνουν τους ρόλους των μελών της οικογένειας που περιγράφει η κάρτα τους και παρουσιάζουν διαδοχικά στην τάξη τα χαρακτηριστικά της, τις σχέσεις των μελών, τις πιθανές δυσκολίες κ.λπ. - Προσέγγιση της έννοιας της υποκατάστασης των γονέων μέσω αναζήτησης πληροφοριών και έκφραση απόψεων επί του θέματος. Σημειώνεται ότι η υποκατάσταση των γονέων μπορεί να προσεγγιστεί και μέσα από τη μελέτη περίπτωσης με πραγματικά ή υποθετικά παραδείγματα, ανάλογα με την κρίση του καθηγητή. - Μελέτη και επίλυση από τους μαθητές ενός προβλήματος από την καθημερινότητα μιας οικογένειας σχετικά με τις σχέσεις των μελών της. - Διατύπωση κανόνων που διέπουν τις διαπροσωπικές σχέσεις και διευκολύνουν την εύρυθμη λειτουργία της τάξης (Συμβόλαιο τάξης). - Παιχνίδι παντομίμας σχετικά με τη μη λεκτική επικοινωνία και δημιουργία βιωματικού δρώμενου σχετικά με τη λεκτική επικοινωνία. - Παράθεση επιχειρημάτων από τους μαθητές με τη μορφή αντιπαράθεσης (debate) σχετικά με την επίδραση των ΜΜΕ στη ζωή μας. - Δημιουργία μιας ζωγραφιάς, ενός σκίτσου, ενός κόμικ ή ενός γκράφιτι από τους μαθητές σχετικά με την ασφαλή πλοήγηση στο διαδίκτυο (με αξιοποίηση εργαλείων web 2.0). - Ημιδομημένος διάλογος σχετικά με την ορθή χρήση του διαδικτύου και τους ενδεχόμενους κινδύνους στη χρήση του. - Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να εφαρμόσουν την τεχνική «συνέντευξη από τον ειδικό» και στο πλαίσιο του μαθήματος να αναπτύξουν συνεργασίες με την τοπική κοινότητα. Σημειώνεται ότι η ενότητα προσφέρεται για αξιοποίηση εργαλείων και εφαρμογών web 2.0. | |||||
2Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΆ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΈΝΕΙΑΣ | ΣΚΟΠΟΣ: Αυτονομία ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ: Παραγωγή, κατανάλωση, παραγωγικοί συντελεστές, σύστημα, αλληλεπίδραση, μεταβολή, άτομο-σύνολο (ομάδα), οικογένεια, οικιακή παραγωγή, προϋπολογισμός, ομοιότητα- διαφορά, χώρος, χρόνος, διαφήμιση ΣΤΟΧΟΣ: Γνωρίζω και εφαρμόζω οικονομικές έννοιες στην καθημερινότητά μου | Με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015 Κεφάλαιο 2 του ισχύοντος σχολικού εγχειριδίου Οικιακής Οικονομίας της A΄ και Ενότητα 4.2 της Α΄ & Β΄ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015 Αντίστοιχες ασκήσεις του τετραδίου εργασιών Οικιακής Οικονομίας της Α’ και της Β’ (σελ. 20-21) Γυμνασίου. (σελ. 12-17) | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015 Εργαστηριακή άσκηση 2.3 (σελ. 17) του εργαστηριακού οδηγού της Β’ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015 | 3 ΏΡΕΣ |
· (1) Οικονομικοί πόροι (παραγωγικοί συντελεστές, οικιακή παραγωγή, το οικονομικό πρόβλημα). | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Οι μαθητές/-τριες να αντιληφθούν τη σημασία των οικονομικών πόρων και το ρόλο της οικογένειας – νοικοκυριού ως οικονομικής μονάδας. - Να εξοικειωθούν με τη σχετική ορολογία και να κατανοήσουν ότι οι οικονομικοί πόροι είναι περιορισμένοι. | Α.2.1 | Α.2.1. |
| ||
· (2) Ο οικονομικός ρόλος της οικογένειας (κατηγορίες αγαθών, ο ρόλος της διαφήμισης, η σημασία της έρευνας αγοράς). | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να κατανοήσουν την έννοια του οικογενειακού προϋπολογισμού και τις πηγές του οικογενειακού εισοδήματος. | Α.2.2 | Α.2.2 |
| ||
· (3) Οικογενειακό εισόδημα και οικογενειακός προϋπολογισμός (πηγές εισοδήματος, κατανομή του εισοδήματος, προσδιοριστικοί παράγοντες της κατανάλωσης, σύστημα πληρωμών, τρόποι αγορών). | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να αντιληφθούν την έννοια του χρήματος και τη λειτουργία του, ως μέσου συναλλαγών, και να ενημερωθούν για τους διάφορους τρόπους πληρωμής και πραγματοποίησης των αγορών. - Να αποκτήσουν δεξιότητες διαχείρισης των οικονομικών τους και να κάνουν ορθολογικές επιλογές ώστε να πραγματοποιούν συναλλαγές με ασφάλεια. | B.4.2, Α.2.3, | B.4.2 Α.2.3 | Β. Ασκ. 2. | Άλλες πηγές που μπορεί να αξιοποιηθούν: http://aesop.iep.edu.gr/n ode/14613 (Υποδειγματικό έργο της πλατφόρμας Αίσωπος) | |
ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 2η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ | ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015 | |||||
Οι αντίστοιχες ενότητες Οικιακής Οικονομίας της Α’ και της Β’ Γυμνασίου αφού ληφθούν υπόψη οι δραστηριότητες του εκπαιδευτικού με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015. | · Δημιουργία εννοιολογικού χάρτη με θέμα τους συντελεστές παραγωγής. · Παρουσίαση της αλυσίδας παραγωγής ενός προϊόντος με τη χρήση των συντελεστών παραγωγής. · Καταγραφή παραδειγμάτων από την καθημερινή ζωή σχετικά με το ρόλο των μελών μιας οικογένειας σε μια οικονομία (ως καταναλωτές ή παραγωγοί). · Σύνταξη οικογενειακού προϋπολογισμού. Για τη σύνταξη του προϋπολογισμού οι μαθητές μπορούν να αξιοποιήσουν και υπολογιστικά φύλλα Excel. · Μελέτη περίπτωσης ή/και επίλυση ενός προβλήματος από την πλευρά μιας επιχείρησης (π.χ. αύξηση των τιμών των παραγωγικών συντελεστών) και από την πλευρά του νοικοκυριού (π.χ. αγορά διαρκών αγαθών). · Στη συγκεκριμένη ενότητα μπορεί να χρησιμοποιηθεί και το παιχνίδι ρόλων ως εναλλακτική διδακτική μέθοδος, καθώς και η προβολή σχετικών βίντεο συνοδευόμενα από φύλλα εργασίας. · Παράθεση επιχειρημάτων (debate) σχετικά με τη χρησιμότητα της διαφήμισης και τους τρόπους που επιδρά στην καταναλωτική συμπεριφορά. · Τέλος, οι εκπαιδευτικοί μπορούν να οργανώσουν και εκπαιδευτικές επισκέψεις σε επιχειρήσεις/ μονάδες παραγωγής. | |||||
3Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΉ | ΣΚΟΠΟΣ: Αυτονομία ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ: Διαιτολογία, τροφή, τρόφιμα, συστατικά, σύστημα, διατροφική συμπεριφορά, διαιτητικές συνήθειες, αλληλεπίδραση, μεταβολή, άτομο-σύνολο (ομάδα), διαφορά- ομοιότητα, διαφορετικότητα, χώρος, μεσογειακή διατροφή, ποιότητα ζωής, υγεία ΣΤΟΧΟΣ: Επιζητώ ποιότητα ζωής | Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015 Κεφάλαιο 3 του ισχύοντος σχολικού εγχειριδίου Οικιακής Οικονομίας της A΄ Γυμνασίου. Ενότητες 5.3-5.9 του σχολικού εγχειριδίου Οικιακής Οικονομίας της Α΄ & Β΄ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015 Αντίστοιχες ενότητες του τετραδίου εργασιών Οικιακής Οικονομίας της Α’ και Β’ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015 Εργαστηριακές ασκήσεις 1-10 του εργαστηριακού οδηγού της Α’ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015 (διατροφή, ασφάλεια τροφίμων) | 4 ΏΡΕς |
· (1) Τροφή και τρόφιμα (στόχοι υγιεινής διατροφής, ανθυγιεινές διατροφικές συνήθειες, νόσοι φθοράς, παράγοντες που επηρεάζουν τις διατροφικές συνήθειες). | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Οι μαθητές/-τριες να συνειδητοποιήσουν την σπουδαιότητα της διατροφής για την επιβίωση, την ανάπτυξη και την υγεία. - Να αναπτύξουν στάσεις και δεξιότητες ζωής σχετικά με την υγιεινή διατροφή και τη σχέση της με τη σωματική και την ψυχική ισορροπία. - Αποκτήσουν συνήθειες (διατροφή, φυσική δραστηριότητα) που θα βοηθήσουν να βελτιωθεί η υγεία και η ευεξία τους. | Α.3.1. | Α.3.1. | Α. Ασκ. | Ο/η εκπαιδευτικός να επισημάνει το ρόλο της εποχικότητας και τη σημασία της στη βιώσιμη κατανάλωση. | |
· (2) Ομάδες Τροφίμων (Γάλα & γαλακτοκομικά Φρούτα & χορταρικά Δημητριακά & ψωμί Κρέας-ψάρι-όσπρια Λίπη & έλαια Γλυκίσματα – ροφήματα – ποτά | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να κατανοήσουν τους παράγοντες που επηρεάζουν τις διατροφικές μας επιλογές και να αποκτήσουν τις απαραίτητες γνώσεις σχετικά με τα τρόφιμα, την ομαδοποίησή τους και τις κατάλληλες επιλογές τροφίμων | Α.3.2 Α.3.3 Α.3.4 Α.3.5 Α.3.6 Α.3.7 Α.3.8 | Α.3.2 Α.3.3 Α.3.4 Α.3.5 Α.3.6 Α.3.7 Α.3.8 | Α. Ασκ. 2 Α. Ασκ. 3 Α. Άσκ. 4 Α. Ασκ. 5 Α. Ασκ. 7 | Ο/η εκπαιδευτικός μπορεί να μελετήσει τις ομάδες τροφίμων σχεδιάζοντας ένα διδακτικό σενάριο σε συνδυασμό με τα θρεπτικά συστατικά. Άλλες πηγές που μπορεί να αξιοποιηθούν: http://aesop.iep.edu.gr/node/14601 http://aesop.iep.edu.gr/node/13149 https://lor.photodentro.edu.gr/items/5e5dce91-e0ea-4599-affc-e61b183f966c (Φωτόδεντρο, Διαδραστικό -βιοτεχνολογία-παρασκευή ψωμιού). https://lor.photodentro.edu.gr/items/f887c8b1-6c8a-447b-a410-cfe45c1442e4 (Φωτόδεντρο, Διαδραστικό - βιοτεχνολογία – παρασκευή κρασιού). https://lor.photodentro.edu.gr/items/ddff51a7-4135-4466-81be-9239689a78b7 (Φωτόδεντρο, Διαδραστικό - βιοτεχνολογία- παρασκευή γιαουρτιού). | 1 ώρα |
· (3) Θρεπτικά Συστατικά (Πρωτεΐνες, Υδατάνθρακες, Διαιτητικές ίνες, Λιπίδια, Βιταμίνες, Ανόργανα στοιχεία, Νερό). | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) -Να συνειδητοποιήσουν τη σπουδαιότητα των θρεπτικών συστατικών για την ανθρώπινη υγεία και να βελτιώσουν ανάλογα τις διατροφικές τους συνήθειες. | Β.5.3 Επισημάνσεις | Β.5.3 Β.5.4 Β.5.5 Β.5.6 Β.5.7 Β.5.8 Β.5.9 |
| Ο/η εκπαιδευτικός μπορεί να μελετήσει τα θρεπτικά συστατικά σχεδιάζοντας ένα διδακτικό σενάριο σε συνδυασμό με τις ομάδες τροφίμων. | 2 ώρες |
• (4) Σχεδιασμός Γευμάτων (μεσογειακή διατροφή, διαιτολόγια, κύρια και ενδιάμεσα γεύματα, υγιεινά σνακ κ.λπ.). | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να αποκτήσουν γνώσεις για δίαιτες και διαιτολόγια και να κατανοήσουν τη σημασία της ισορροπημένης διατροφής, που βασίζεται στην ποικιλία τροφών και στον έλεγχο της ποσότητας κατανάλωσης. - Να ασκηθούν στο πώς μπορούν να φτιάξουν το ατομικό τους διαιτολόγιο και να σχεδιάζουν γεύματα. - Να είναι ικανοί να παρατηρούν, να ερευνούν, να συνεργάζονται και να μεταφέρουν χρήσιμες πληροφορίες στην οικογένειά τους. - Να αντιληφθούν τη σημασία της υγιεινής διατροφής για την πρόληψη σοβαρών προβλημάτων υγείας που προκαλούν νοσηρότητα και θνησιμότητα στον πληθυσμό. | Α3.9 | Α3.9. | Α. Ασκ. 6 Α. Ασκ. 8 Α. Άσκ. 9 Α. Άσκ. 10 |
| 1 ώρα |
ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 3η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ | ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015 | |||||
Οι αντίστοιχες ενότητες Οικιακής Οικονομίας της Α’ και της Β’ Γυμνασίου αφού ληφθούν υπόψη οι δραστηριότητες του εκπαιδευτικού με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015. Επιπρόσθετα προτείνονται τα εξής: - Αν ο εκπαιδευτικός επιλέξει να κάνει τη προσομοίωση, ας μην εστιάσει στον υπολογισμό των θερμίδων. (Ύλη Β΄ Γυμνασίου). - Μια ενδιαφέρουσα βιωματική δράση που μπορεί ο εκπαιδευτικός να προτείνει στους μαθητές του είναι το πλήρες πρωινό γεύμα στο σχολείο. | · Ημιδομημένος διάλογος για την αναγκαιότητα της τροφής για τη σωστή πνευματική και σωματική ανάπτυξη αλλά και για τα αίτια που δημιουργούν τα φαινόμενα της παχυσαρκίας και του υποσιτισμού. · Οι μαθητές σε ομάδες συγκεντρώνουν πληροφορίες και υλικό για τις ομάδες τροφίμων και τα θρεπτικά συστατικά, εκπονούν συνθετικές εργασίες που παρουσιάζουν στην τάξη. · Κατασκευή / δημιουργία ενός επιτραπέζιου παιχνιδιού γνώσεων σχετικά με τις ομάδες τροφίμων και τα θρεπτικά συστατικά. · Για την ενότητα αυτή ενδείκνυται επίσης η χρήση εφαρμογών web 2.0. · Μελέτη των πινάκων θρεπτικών συστατικών των τροφίμων και ένταξή τους στις ανάλογες ομάδες τροφίμων. · Διεξαγωγή έρευνας σχετικά με θέματα διατροφής (π.χ. συχνότητα κατανάλωσης αναψυκτικών από τους εφήβους, παράγοντες που οδηγούν στην παχυσαρκία κ.λπ.). · Ημιδομημένος διάλογος σχετικά με μύθους και αλήθειες γύρω από διατροφικά θέματα. · Προσομοίωση: Οι μαθητές μπαίνουν στο ρόλο ενός/μίας διαιτολόγου και δημιουργούν ένα εβδομαδιαίοπρόγραμμα διατροφής για έναν/μία συμμαθητή/συμμαθήτριά τους, αφού πρώτα λάβουν υπόψη τις ανάγκες του/της. - Επίδειξη απλών πειραμάτων σχετικά με τη Χημεία Τροφίμων Σημειώνεται ότι η ενότητα προσφέρεται για αξιοποίηση εργαλείων και εφαρμογών web 2.0. | |||||
4Η ΕΝΟΤΗΤΑ | ΣΚΟΠΟΣ: Αυτονομία ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ: Υγεία, πρόληψη, ΣΤΟΧΟΣ: Επιζητώ ποιότητα ζωής | Με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015 Κεφάλαιο 4 του ισχύοντος σχολικού εγχειριδίου Οικιακής Οικονομίας της A΄ και Κεφάλαιο 9 της Α΄ & Β΄ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β’/23-10-2015 Αντίστοιχες ασκήσεις του τετραδίου εργασιών Οικιακής Οικονομίας της Α΄ και Α΄ & Β΄ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015 Εργαστηριακές ασκήσεις 11-15 του εργαστηριακού οδηγού της Α΄ Γυμνασίου και 10, 11 της Α΄ & Β΄ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/Β΄/23-10-2015 | 5 ΏΡΕς |
· (1) Ατομική υγιεινή (καθαριότητα, φροντίδα και περιποίηση του σώματος) – Στοματική Υγεία. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Οι μαθητές/-τριες να αποκτήσουν δεξιότητες καθημερινής φροντίδας του σώματος, να είναι ικανοί να διαχειρίζονται το άγχος, την κόπωση, τον εκνευρισμό, για την προσωπική και οικογενειακή τους ευημερία. - Να αναπτύξουν την αυτοεκτίμησή τους και τον αυτοέλεγχο με σκοπό τη λήψη σωστών αποφάσεων | Α.4.1 Α.4.2 | Α.4.1 Α.4.2 | Α. Άσκ. 11 | Ο/η εκπαιδευτικός μπορεί να παρουσιάσει συνοπτικά τις απαραίτητες γνώσεις σε θέματα ατομικής υγιεινής. (Σε περίπτωση που ο/η εκπαιδευτικός αντιληφθεί ότι οι μαθητές του παρουσιάζουν σημαντικά κενά γνώσεων σε παρόμοια θέματα, τότε μπορεί να αφιερώσει 2 ώρες, αλλάζοντας κατά τη δική του κρίση την αναλογία των ωρών που αντιστοιχούν σύμφωνα με το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015 στη συγκεκριμένη ενότητα. | 1 ώρα |
· (2) Κάπνισμα – Αλκοόλ Φαρμακευτικές Ουσίες – Ναρκωτικά. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να συνειδητοποιήσουν τις συνέπειες της εξάρτησης από το κάπνισμα και το αλκοόλ και να αναπτύξουν αντίσταση στις εξαρτήσεις. | Α.4.3 Β.9.1 | Α.4.3 Β.9.1 |
| Άλλες πηγές που μπορεί να αξιοποιηθούν: http://aesop.iep.edu.gr/node/14617 | 1 ώρα |
· (3) Ατυχήματα στο σπίτι και σε δημόσιους χώρους. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να αποκτήσουν γνώσεις απαραίτητες για την αποφυγή, πρόληψη και αντιμετώπιση πιθανών ατυχημάτων στο σπίτι, στους χώρους παιχνιδιού, εργασίας, στο δρόμο και αλλού. | Α4.5 | Α.4.5. | Α. Άσκ. 13 | Ο/η εκπαιδευτικός να αναφερθεί σε ατυχήματα από ανθρώπινη αμέλεια, π.χ. θερμοπληξία νηπίου σε αυτοκίνητο. | 1 ώρα |
· (4) Ατυχήματα στο δρόμο – κυκλοφοριακή αγωγή. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να ασκηθούν στην κυκλοφοριακή αγωγή και να αναπτύξουν δεξιότητες αντιμετώπισης των έκτακτων καταστάσεων με ψυχραιμία και αυτοπεποίθηση. | Α.4.6 | Α.4.6 | Α. Άσκ. 14 Α. Άσκ. 15 |
| 1 ώρα |
· (5) Φαρμακείο – φάρμακα. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να αποκτήσουν γνώσεις και δεξιότητες σχετικά με τα φάρμακα και τη σωστή χρήση τους, αλλά και σχετικά με την έγκαιρη αντιμετώπιση ατυχημάτων και την παροχή των πρώτων βοηθειών | Α.4.4 | Α.4.4 | Α. Άσκ. 12 Β. Άσκ. 9 Β. Άσκ. 10 |
| 1 ώρα |
· (6) Πρώτες βοήθειες. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να διαμορφώσουν θετικές στάσεις και συμπεριφορές προς τους πάσχοντες και τους ανθρώπους με ειδικές ανάγκες. | Β.9.2 | Β.9.2 |
| 1 ώρα | |
• (7) Φυσικές καταστροφές (πρόληψη και μέτρα προστασίας σε περίπτωση σεισμού, πυρκαγιάς κ.λπ.) | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να ασκηθούν σε εφαρμογές για έκτακτες περιπτώσεις, όπως σεισμός, πλημμύρες, πυρκαγιές. | B.9.3 | B.9.3 |
|
| 1 ώρα |
| ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 4η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ | ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ | |||||
Οι αντίστοιχες ενότητες Οικιακής Οικονομίας της Α’ και της Β’ Γυμνασίου αφού ληφθούν υπόψη οι δραστηριότητες του εκπαιδευτικού με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015. | · Χρήση εφαρμογών web 2.0 για συναφή θέματα Αγωγής Υγείας. · Διεξαγωγή έρευνας μέσω ερωτηματολογίου στα πλαίσια της τάξης σχετικά με τις συνήθειες υγιεινής των μαθητών και συζήτηση των αποτελεσμάτων στην ολομέλεια της τάξης. · Συνέντευξη από ειδικούς σε θέματα αγωγής Υγείας (π.χ. οδοντίατρος). · Ημιδομημένος διάλογος για τους μύθους και τις αλήθειες σχετικά με το κάπνισμα, το αλκοόλ και τα ναρκωτικά. · Δημιουργία διαφημιστικού σποτ ή αφίσας για την προβολή μηνύματος κατά του καπνίσματος, του αλκοόλ και των ναρκωτικών (με αξιοποίηση εργαλείων και εφαρμογών web 2.0). · Παιχνίδι ρόλων, όπου οι μαθητές αναπτύσσουν τους τρόπους αντίστασης απέναντι στις επιρροές του κοινωνικού περίγυρου σχετικά με το κάπνισμα, την κατανάλωση αλκοόλ και τη χρήση ναρκωτικών. - Δημιουργία ενός «Κανονισμού ασφάλειας ατυχημάτων για το χώρο του σχολείου» από τους μαθητές και τις μαθήτριες. - Παιχνίδι γνώσεων σχετικά με την κυκλοφοριακή αγωγή με ιδιαίτερη έμφαση σε σήματα και οδηγίες που αναφέρονται σε ποδηλάτες. - Αναζήτηση πληροφοριών και έρευνα σχετικά με το τι φάρμακα θα πρέπει να περιλαμβάνει το φαρμακείο του σχολείου. - Παρουσίαση πρώτων βοηθειών από ειδικούς του ΕΚΑΒ ή του Ερυθρού Σταυρού στους μαθητές. - Ανάπτυξη ενός λεπτομερούς σχεδίου αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων (π.χ. σεισμός, πυρκαγιά). - Ασκήσεις σε μορφή επίλυσης προβλήματος σε θέματα που αφορούν προβλήματα Υγείας. - Παρακολούθηση βίντεο για θέματα Υγείας συνοδευόμενα από φύλλο εφαρμογής. - Φύλλο ασκήσεων με προτάσεις αυτοαξιολόγησης σε θέματα αγωγής Υγείας. | |||||
5Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΑΤΟΙΚΊΑ | ΣΚΟΠΟΣ: Αυτονομία ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ: Ανθρωπογενές περιβάλλον, διαχείριση, κατοικία, σύστημα, αλληλεπίδραση, μεταβολή, άτομο-σύνολο (ομάδα), ομοιότητα- διαφορά, χώρος, χρόνος , υγεία ΣΤΟΧΟΣ: Διαχειρίζομαι το ανθρωπογενές μου περιβάλλον | Με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015 Κεφάλαιο 5 (του ισχύοντος σχολικού εγχειριδίου Οικιακής Οικονομίας της A΄ και Ενότητες 1.4 και 6.4 της Α΄ & Β΄ Γυμνασίου | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015 | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015 | Με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015 Εργαστηριακές ασκήσεις 16, 17, 18 (σελ. 32-37) του εργαστηριακού οδηγού της Α’ Γυμνασίου. (Παραδοσιακοί οικισμοί και διατηρητέα κτήρια: https://ypen.gov.gr/chorikos-schediasmos/ktiria/diatiritea/ ) | 5 ΏΡΕς |
· (1) Η κατοικία και η σημασία της για τον άνθρωπο. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Οι μαθητές/-τριες να συνειδητοποιήσουν τη σημασία της κατοικίας για τον άνθρωπο. | Α.5.1 | Α.5.1 |
| Να τονιστεί η σχέση της κατοικίας με το φυσικό περιβάλλον και η έννοια του ενεργειακού αποτυπώματος μιας κατοικίας. | 1 ώρα Άλλες πηγές που μπορεί |
· (2) Ιστορική εξέλιξη της κατοικίας. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να ερευνήσουν την ιστορική εξέλιξη καθώς και την σπουδαιότητα της παραδοσιακής κατοικίας και τη σημασία διατήρησής της. | Προαιρετικά: Α.5.2 | Προαιρετικά: Α.5.2 | Προαιρετικά: Α. Ασκ. 16 | Προαιρετικά θα μπορούσε ο/η εκπαιδευτικός να σχεδιάσει μία πολυπολιτισμική προσέγγιση για το θέμα και ειδικότερα στην περίπτωση που υπάρχουν μαθητές/τριες από άλλες χώρες. Το μάθημα μπορεί να γίνει πιο βιωματικό με παρουσιάσεις κατοικιών από άλλες χώρες παλαιότερα και τώρα. | 1 ώρα |
· (3) Η ελληνική παραδοσιακή κατοικία - Ελληνική λαϊκή τέχνη. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να κατανοήσουν τη σημασία της λαϊκής τέχνης και της παράδοσης στον τομέα της κατοικίας και να καλλιεργήσουν την καλαισθησία τους. | Α.5.3 Β.1.4 | Α.5.3 Β.1.4 | Α. Ασκ. 17 | 1 ώρα | |
· (4) Τύποι και μορφές κατοικίας – Η κατοικία στο αγροτικό και στο αστικό περιβάλλον. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να μελετήσουν τους κύριους τύπους και μορφές της κατοικίας στο αστικό και αγροτικό περιβάλλον. | Α.5.4 Β.6.4 | Α.5.4 Β.6.4 |
| Επίσης οι μαθητές και οι μαθήτριες θα μπορούσαν να μελετήσουν τη συγκεκριμένη ενότητα και διαθεματικά σε συνδυασμό με το μάθημα της Γεωλογίας- Γεωγραφίας και της Τεχνολογίας. | 1 ώρα |
· (5) Λειτουργικότητα και αισθητική της κατοικίας. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να αντιληφθούν τη σημασία της λειτουργικότητας, της άνεσης, του σεβασμού προς το περιβάλλον και της αισθητικής του χώρου και της υγιεινής της κατοικίας. | Α.5.5 | Α.5.5 | Α. Ασκ. 18 | 1 ώρα | |
ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 5η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ | ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ | |||||
Οι αντίστοιχες ενότητες Οικιακής Οικονομίας της Α’ και της Β’ Γυμνασίου, αφού ληφθούν υπόψη οι δραστηριότητες του εκπαιδευτικού με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015. | · Καταιγισμός ιδεών και ημιδομημένος διάλογος για τις ανάγκες που ικανοποιεί η κατοικία και τη σημασία της για τον άνθρωπο. · Μελέτη των χαρακτηριστικών της ελληνικής παραδοσιακής κατοικίας μέσα από φωτογραφικό υλικό και των στοιχείων της ελληνικής λαϊκής τέχνης. Οι μαθητές σε ομάδες αναζητούν μέσω διαδικτύου ή/και άλλων πηγών πληροφορίες και υλικό για τα χαρακτηριστικά της παραδοσιακής κατοικίας (παραδοσιακών οικισμών) σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας και παρουσιάζουν το υλικό τους στην τάξη. · Συζήτηση σε ομάδες για την επίδραση της κατοικίας στο περιβάλλον. Διερεύνηση της αναγκαιότητας ύπαρξης πολιτικών για τη διαφύλαξή τους (διατηρητέα κτίρια και φυσιογνωμία των πόλεων, διατηρητέοι οικισμοί κ.λπ.). - Σχεδιασμός κατοικίας σε αστικό ή αγροτικό περιβάλλον ή κατασκευή μακέτας οικίας, λαμβάνοντας υπόψη τις - Συνεντεύξεις και καταγραφές με θέμα «αφηγήσεις ζωής» γύρω από το πατρικό σπίτι. | |||||
6Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΝΔΥΜΑΣΊΑ | ΣΚΟΠΟΣ: Αυτονομία ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ: Ενδυμασία, αλληλεπίδραση, μεταβολή, άτομο-σύνολο (ομάδα), ομοιότητα-διαφορά, χώρος, χρόνος, διαφήμιση, υγεία ΣΤΟΧΟΣ: Διαχειρίζομαι το ανθρωπογενές μου περιβάλλον | Με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015 Κεφάλαιο 6 του ισχύοντος σχολικού εγχειριδίου Οικιακής Οικονομίας της A΄ Γυμνασίου. | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10- 2015 | Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10- 2015 | Με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015 | 4 ΏΡΕΣ |
· (1) Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο (παράγοντες που επηρεάζουν την εξέλιξη της ενδυμασίας). | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Οι μαθητές/-τριες να συνειδητοποιήσουν την επίδραση της ενδυμασίας στην υγεία, την προσωπικότητα και την αισθητική. -Να συνδέσουν την εξέλιξη στη μόδα και με παράγοντες κοινωνικούς, οικονομικούς, πολιτιστικούς κ.ά. | Α.6.1 | Α.6.1 |
|
| 1 ώρα |
· (2) Ιστορική εξέλιξη της ενδυμασίας – η ελληνική παραδοσιακή ενδυμασία (χαρακτηριστικά της παραδοσιακής ενδυμασίας). | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) - Να αποκτήσουν γνώσεις για την ενδυμασία και την ιστορική της εξέλιξη, για την ελληνική παραδοσιακή ενδυμασία, τους τύπους ενδυμασίας, τις πρώτες ύλες, καθώς και για τα κριτήρια επιλογής και την υγιεινή της ενδυμασίας. - Να γνωρίσουν την πολιτιστική κληρονομιά της Ελλάδας και άλλων χωρών και να αναπτύξουν ικανότητες για εκτίμηση του ωραίου, του λειτουργικού και του οικονομικού | Προαιρετικά: Α.6.2 | Προαιρετικά: Α.6.2 |
| Προαιρετικά, θα μπορούσε ο/η εκπαιδευτικός να «δει» την υποενότητα (2) συνδυαστικά με την υποενότητα (3) στο πλαίσιο ενός διδακτικού σεναρίου. | 1 ώρα |
· (3) Τύποι ένδυσης (μόδα, ενδυμασία, σημειολογία κ.λπ.) – πρώτες ύλες – κριτήρια επιλογής και υγιεινή της ενδυμασίας. | (Με βάση το ΦΕΚ 2296/ 23-10-2015) -Να αντιληφθούν τη σημασία της μόδας, αλλά και της αισθητικής και υγιεινής ενδυμασίας. | Α.6.3 | Α.6.3 | Α. Άσκ. 19 | Θα μπορούσε ο/η εκπαιδευτικός να σχεδιάσει μία πολυπολιτισμική προσέγγιση για το συγκεκριμένο θέμα. Ειδικότερα στην περίπτωση που υπάρχουν στην τάξη του μαθητές από άλλες χώρες. Μπορεί επίσης το μάθημα να γίνει πιο βιωματικό με παρουσιάσεις ενδυμασιών στην Ελλάδα, αλλά σε άλλες χώρες. | 2 ώρες |
ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 6η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ | ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ | |||||
Οι αντίστοιχες ενότητες Οικιακής Οικονομίας της Α’ και της Β’ Γυμνασίου αφού ληφθούν υπόψη οι δραστηριότητες του εκπαιδευτικού με βάση το ΦΕΚ 2296/23-10-2015. | · Ημιδομημένος διάλογος για τη σημασία της ενδυμασίας και τους παράγοντες που την επηρεάζουν. Διερεύνηση της σημασίας της ενδυμασίας ως μέσου προσωπικής και κοινωνικής έκφρασης. · Καταιγισμός ιδεών σχετικά με αυτά που δηλώνει η ενδυμασία για έναν άνθρωπο (στερεότυπα, κώδικας ένδυσης κ.λπ.). - Μελέτη της ιστορικής εξέλιξης της ενδυμασίας μέσα από πίνακες ζωγραφικής ή έργα τέχνης. Βιωματικές προσεγγίσεις μέσα από μουσειοσκευές. - Δημιουργία παρουσίασης για την εξέλιξη της ενδυμασίας ανά τους αιώνες αλλά και για τις παραδοσιακές ενδυμασίες (Προτείνεται η χρήση εργαλείων web 2.0). - Μελέτη στατιστικών στοιχείων σχετικά με την παραγωγή πρώτων υλών τις τελευταίες δεκαετίες στην Ελλάδα και στον κόσμο. Διερεύνηση του ρόλου της κλωστοϋφαντουργίας και των συναφών κλάδων στην Εθνική Οικονομία. - Αναζήτηση στο διαδίκτυο και σε άλλες πηγές εικονιστικού υλικού και προσέγγιση της ενδυμασίας ως (εφαρμοσμένης) τέχνης. Οι μαθητές και οι μαθήτριες χωρίζονται σε ομάδες και παρουσιάζουν στοιχεία των τάσεων στην τέχνη που αποτυπώνονται στην ενδυμασία. - Συζήτηση για τις επιδράσεις βιομηχανίας της μόδας στις επιλογές και τη συμπεριφορά των ανθρώπων (πρότυπα ομορφιάς). - Επισκέψεις σε λαογραφικά μουσεία. - Συνεντεύξεις από ειδικούς (π.χ. ενδυματολόγους, σχεδιαστές, κ.λπ.). | |||||
Τα σημειωμένα με έντονη γραφή προτείνεται να διδαχθούν σε προαιρετική βάση. Η εξαίρεση ενοτήτων από τη διδακτέα ύλη, καθώς και η προαιρετική διδασκαλία κάποιων άλλων, επιτρέπουν στον/στην εκπαιδευτικό να αφιερώσει περισσότερο χρόνο σε εμβάθυνση ή εξειδίκευση, ανάλογα με τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντα των μαθητών/τριών.
